5050Amrywiol

Mae 5050Amrywiol yn glymblaid arobryn cynullwyd gan Rwydwaith Cydraddoldeb Menywod Cymru yn 2021 ac sy’n cael ei harwain gan Grŵp Llywio sy’n cynnwys Cymdeithas Diwygio Etholiadol Cymru, Cyngor Hil Cymru, EYST Wales (Tîm Cymorth Lleiafrifoedd Ethnig ac Ieuenctid Cymru), Age Cymru, Stonewall Cymru, Anabledd Cymru, Undeb Cenedlaethol y Myfyrwyr Cymru, Gofalwyr Cymru a Triniaeth Deg i Fenywod Cymru (FTWW). Ei nod yw sicrhau bod sefydliadau gwleidyddol Cymru yn gytbwys o ran rhywedd, gyda chynrychiolaeth ystyrlon gan bobl sydd â nodweddion gwarchodedig ac o gymunedau ymylol.

Mae 5050Amrywiol wedi bod yn galw am:

• Diwygio etholiadol sy’n cyflawni Senedd etholedig fwy
• Cwotâu amrywiaeth a rhywedd integredig sy’n rhwymo mewn cyfraith
• Senedd a etholir yn unol ag egwyddor cymesuredd
• Mesurau cryf gan bleidiau gwleidyddol i sicrhau amrywiaeth ymgeiswyr
• Cefnogaeth i fesurau ymarferol i annog ymgeiswyr mwy amrywiol

Tirnodau llwyddiant yr ymgyrch hyd yn hyn:

• Canllawiau ar amrywiaeth a chynhwysiant ar gyfer pleidiau gwleidyddol cofrestredig: Cyhoeddwyd ar 31 Mawrth 2025
  • Mae’r canllawiau’n annog pleidiau gwleidyddol i:
    • Datblygu, cyhoeddi, gweithredu ac adolygu strategaethau amrywiaeth a chynhwysiant ar gyfer etholiadau Cymru yn rheolaidd
    • Casglu a chyhoeddi gwybodaeth am amrywiaeth eu hymgeiswyr ar gyfer etholiadau’r Senedd
    • Ystyriwch gyflwyno cwotâu rhywedd gwirfoddol
• Bil Etholiadau a Chyrff Etholedig (Cymru): Derbyniodd Gydsyniad Brenhinol ar 9 Medi 2024
  • Cyflwynodd ddyletswydd ar Lywodraeth Cymru i:
    • Hyrwyddo amrywiaeth ymgeiswyr drwy fesurau gan gynnwys cyngor, mentora, hyfforddiant a chymorth ariannol
    • Cyhoeddi canllawiau i bleidiau gwleidyddol i hyrwyddo amrywiaeth mewn pobl sy’n ceisio swydd etholedig
• Bil Deddf Senedd Cymru (Aelodau ac Etholiadau): Derbyniodd Gydsyniad Brenhinol ar 24 Mehefin 2024
  • Cynyddu maint y Senedd o 60 i 96 aelod o 2026 ymlaen
  • Cyflwynodd system bleidleisio gyfrannol rhestr gaeedig ac etholaethau aml-aelod newydd o 2026 ymlaen
• Bil Senedd Cymru (Rhestrau Ymgeiswyr Etholiadol): Cyflwynwyd ym mis Mawrth 2024, wedi’i dynnu’n ôl ar 24 Medi 2024
  • Byddai wedi cyflwyno cwotâu rhywedd rhwymol ar gyfer etholiadau’r Senedd
  • Cyhoeddodd Pwyllgor y Bil Diwygio ei Adroddiad Cyfnod 1 ar 7 Mehefin
  • Pleidleisiodd y Senedd o blaid egwyddorion cyffredinol y Bil yn dilyn dadl Cyfnod 1 ar 16 Gorffennaf
  • Er mawr siom i ni, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru y byddai’n tynnu’r Bil yn ôl ar 16 Medi 2024 a chytunwyd ar hyn gan y Senedd ar 24 Medi 2024. Byddwn yn parhau i ymgyrchu dros ailgyflwyno deddfwriaeth cwota rhywedd.

Cewch y wybodaeth ddiweddaraf am broses y Bil diwygio yma.

P’un a ydych yn unigolyn neu’n sefydliad, ychwanegwch eich llais at yr ymgyrch 5050Amrywiol drwy gofrestru yma.

Mwy o wybodaeth:

5050Amrywiol Ymateb i’r Ymgynghoriad ar Fil Senedd Cymru (Rhestrau Ymgeiswyr Etholiadol).

Ymateb i’r Ymgynghoriad ar y Bil Etholiadau a Chyrff Etholedig (Cymru).

Gwnaeth RhCM Cymru gyflwyno tystiolaeth i’r Pwyllgor.

Sesiwn briffio RhCM Cymru ar effeithiolrwydd ac effaith ar gwotâu.